KİL MİNERALLERİ VE BAKTERİLER Prof. Dr. ayten KARACA
Prof. Dr. ayten KARACA
Toprak
mantarları Hamam böceği Kınkanatlı böcek salyangoz kırkayak solucan Bitki kökleri kene Toprak protozoaları karınca Sümüklü böcek nematodlar kertenkele örümcekler Tohum yiyiciler Prof. Dr. ayten KARACA
Besin Döngüsü Çekirge çim yılan atmaca üçüncül tüketici İkincil tüketici birincil tüketici üreticiler SU Besin maddesi ayrıştırıcılar Güneş enerjisi Toprak organizmaları arasında birkaç üretici olmasına karşın,
diğer ana bileşenler ; tüketiciler, ayrıştırıcılar ve cansız maddelerdir. Prof. Dr. ayten KARACA
TOPRAK CANLILARININ TOPRAKTAKİ YERİ VE ÖNEMİ Toprağın canlı ve dinamik bir yapı kazanmasını sağlayan toprak canlıları (organizmalar), sayıları 1 gram toprakta birkaç yüzden milyarlara kadar değişebilen ve toprak oluşumu ve verimliliği açısından son derece önemli katkılar yapan canlılardır.
Toprak canlılarının en önemli işlevi; bitkisel ve hayvansal artıkları ayrıştırarak bitki besin maddelerinin bitkilere yarayışlı geçmelerini sağlamaktır.
Ancak toprak canlılarının sayı ve aktivite düzeyi yaşamını sürdürdüğü toprağın fiziksel ve kimyasal özelliklerinin uygunluğu ölçüsünde yüksek olmaktadır. Prof. Dr. ayten KARACA
TOPRAK CANLILARI
Topraktaki organizmaları ve bunların her türlü aktivitelerini Toprak Biyolojisi bilim dalı inceler.
Toprak mikroorganizmalarının tümü EDAFON olarak tanımlanmaktadır. Prof. Dr. ayten KARACA
TOPRAK CANLILARININ SINIFLANDIRILMASI
Toprakta, farklı morfolojik özelliklerinin yanısıra
enerji elde etme,
solunum,
üreme,
hava azotunu fikse etme vb pek çok açıdan birbirinden farklı fizyolojik özelliklere sahip canlılar bulunmaktadır.
Toprak canlılarının sistematiğinde de bu farklı özellikler önemli yer tutmaktadırlar. Prof. Dr. ayten KARACA
Genel olarak toprak hacminin %5’ini kapsayan organik kısmın %85’ini humus, %10’unu bitki kökleri ve %5’ini de Edafon olarak tanımlanan toprak canlıları kapsamaktadır. EDAFON Prof. Dr. ayten KARACA
Toprak Canlıları Toprak Canlıları (EDAFON) Toprak Faunası Toprak Florası
Protista (Mikroorganizmalar) Çok hücreliler
(Metazoa) Tek hücreliler
(Protozoa) Yüksek protistler
(Eukaryot) Alçak protistler
(Prokaryot) Mantarlar Algler Bakteri ve aktinomisetler Mavi algler Prof. Dr. ayten KARACA
TOPRAK CANLILARININ GENEL SINIFLANDIRILMASI A. TOPRAK FAUNASI:
Makro fauna (kırkayaklar, karınca, solucanlar)
Mezofauna (nematodlar, collemboller, rotatorlar)
Mikrofauna (Amipler, kamçılılar)
B. TOPRAK MİKROFLORASI (Biota):
1. Bakteriler
2. Mantarlar
3. Algler Prof. Dr. ayten KARACA
BOYUTLARINA GÖRE TOPRAK CANLILARI Prof. Dr. ayten KARACA
Bu organizmalar topraklarda sayı, aktivite ve ekolojik etkileri bakımından en önemli grubu oluştururlar.
1 gram toprakta bakteri sayısı 1milyon ila 4 milyar arasında değişir.
Bakteriler "Bergey'in tanımlayıcı bakteriyolojik klavuzun"da belirtildiği gibi sistematik veya taksonomik esaslara göre gruplanabilir.
Bunun dışında fizyolojik farklılıklarına göre gruplar oluşması mümkündür.
Örneğin beslenme ve metabolik karakteristiklerine göre, enerji kaynakları, karbonhidratların gelişme için kullanımı, elementel azotu azot kaynağı olarak kullanabilme yeteneği, oksijen istekleri gibi .
Hücre yapısı da bakteri tanımlanmasında kullanılmaktadır;
Ana morfolojik tipler arasında çubuk (bacilli) şeklinde olanlar en yaygınlarıdır. Bunun dışında yuvarlak şekilli (cocci) ve spiral şekilli (spirilla) bakteriler mevcuttur.
Toprak Bakterileri Prof. Dr. ayten KARACA
Sıcaklık gereksinimlerine bakılarak üç gruba ayrılmaktadırlar: Psikrofil organizmalar: 5 C'nin altındaki düşük sıcaklıklarda gelişebilen fakat mezofillere benzer şekilde daha yüksek sıcaklıkta optimum gelişme gösteren
Mezofil organizmalar: Düşük sıcaklıkta veya kırk derecenin üzerindeki yüksek sıcaklıklarda gelişemeyen organizmalar. Gelişme optimumları genellikle 25 ile 37°C'dir.
Termofil organizmalar: 45 ve 75 C gibi yüksek sıcaklıklarda gelişebilen ve optimumları 55-65 C olan organizmalar olup, kırk derecenin altında çok zayıf gelişme gösteren
Prof. Dr. ayten KARACA
Enerji ve karbon kaynakları kullanımlarına göre sınıflanması Ototrofik bakteriler:
2.. Heterotrofik bakteriler:
Prof. Dr. ayten KARACA
1. OTOTROF BAKTERİLER: Gerekli olan karbonu havanın karbondioksiti veya metan gibi inorganik bileşiklerden, enerjiyi de inorganik maddelerin yükseltgenmesinden sağlarlar.
1.1 Nitrifikasyon bakterileri:
Bunlar organik maddenin mineralizasyonu sonucunda ortaya çıkan amonyumun önce nitrite sonra da nitrata yükseltgenmesini sağlarlar
1.2 Kükürt bakterileri: S bileşiklerinin yükseltgenmesinden sorumludurlar.
1.3 Demir bakterileri: Demirin yükseltgenmesinden sorumludurlar.
1.4 Hidrojen bakterileri: patlayıcı gaz bakterileri olarak da bilinirler. Moleküler hidrojeni yükseltgerler. Sonuçta su ve enerji oluşur.
Prof. Dr. ayten KARACA
Toprak Bakterilerinin enerji kazanım mekanizmaları, Nitrifikasyon I Prof. Dr. ayten KARACA
Nitrifikasyon II Prof. Dr. ayten KARACA
HETEROTROF BAKTERİLER Toprak mikroorganizmalarının %80-90’lık kısmı heterotrof yaşamlıdırlar.
Enerji ve karbon kaynağı olarak toprak organik maddesini kullanırlar.
Toprak organik maddesinin mineralizasyonu, toprak verimliliği ve bitkisel üretim açısından bu grubun ayrı önemi vardır. Prof. Dr. ayten KARACA
Toprak Bakterilerini Etkileyen Faktörler a. Çevre ve toprak sıcaklığı
b. Organik madde
c. İnorganik besin elementleri
d. pH
e. Derinlik
f. Mevsimler
g.Toprak işleme ve kültürel işlemler Prof. Dr. ayten KARACA
Mevsimlere bağlı mikrobiyal aktivite durumları S
I
C
A
K
L
I
K
D
E
Ğ
İ
Ş
İ
M
L
E
R
İ
AYLAR KIŞ İLK BAHAR SON BAHAR YAZ Prof. Dr. ayten KARACA
Derinlik ile Biyokütle Arasındaki İlişki D
E
R
İ
N
L
İ
K
Toplam biyokütledeki artış Prof. Dr. ayten KARACA
Comments